وقتی ریزش موی شما بیش از حد معمول هست، یکی از اولین سوالات اینه که آیا کمبود ویتامین می‌تواند عامل آن باشد یا خیر. تغذیه نقش مهمی در سلامت مو دارد و برخی کمبودهای تغذیه‌ای می‌توانند ریزش مو را تشدید کنند. با این حال، تمام موارد ریزش مو نتیجه کمبود ویتامین نیست. بنابراین شناسایی علت اصلی اهمیت دارد. در این مقاله به بررسی کمبود ویتامین‌ها و مواد معدنی که روی ریزش مو تاثیر میذارند، می پردازیم و روش‌های تشخیص آن‌ها و زمان مناسب برای مراجعه به پزشک را به شما می گوییم.
کمبود آهن، شایع‌ترین علت تغذیه‌ای
شایع‌ترین علت تغذیه‌ای ریزش مو، در واقع نه یک ویتامین، بلکه کمبود آهن است. آهن برای انتقال اکسیژن به بافت‌های بدن، از جمله فولیکول‌های مو، ضروریه. هنگامی که ذخایر آهن بدن کم میشه، مو وارد مرحله استراحت شده و بیش از حد معمول دچار ریزش میشه. کمبود آهن به‌ویژه در زنانی که قاعدگی‌های سنگین دارند و همچنین در دوران بارداری هستند از دیگران بیشتره.
میزان ذخایر آهن با بررسی فریتین (ferritin) اندازه‌گیری میشه که نشان‌دهنده مقدار آهن ذخیره‌شده در بدن است. سطح پایین فریتین می‌تواند حتی پیش از بروز کم‌خونی (آنمی) واقعی، باعث ریزش موهای شما بشه. تفسیر نتایج فریتین و سایر شاخص‌های آهن بهتره توسط پزشک انجام بشه تا وضعیت کلی شما درست بررسی بشه.
کمبود ویتامین D و ریزش مو
ویتامین D در چرخه رشد فولیکول‌های مو نقش داره و کمبود آن باعث ریزش مو میشه. کمبود ویتامین D نسبتاً شایع است، به‌ویژه در ماه‌هایی از سال که نور خورشید کمتر در دسترسه. اگرچه ارتباط این کمبود با ریزش مو به اندازه ارتباط با کمبود آهن قوی نیست، اما سطح پایین ویتامین D نیز عاملی است که باید در نظر بگیرید.
برای داشتن موهای سالم و زیبا روتین مراقبت از مو داشته باشید.
کمبود ویتامین B12
ویتامین B12 برای تشکیل گلبول‌های قرمز خون و انتقال اکسیژن مهمه. کمبود این ویتامین می‌تونه بر عملکرد فولیکول‌های مو تأثیر گذاشته و در نتیجه باعث افزایش ریزش مو بشه. کمبود B12 در میان افرادی که رژیم‌های گیاهخواری (وجترین یا وگان) دارن شایع‌تر است، زیرا این ویتامین عمدتاً از منابع حیوانی تأمین میشه.
کمبود روی (زینک)
روی در رشد مو و بازسازی بافت‌ها نقش داره. کمبود روی می‌تواند به صورت نازک شدن موها و افزایش ریزش آن‌ها خودشو نشون بده. کمبود روی (زینک) نسبت به کمبود آهن شیوع کمتری دارد و نباید بدون تأیید نیاز بدن، خودسرانه مصرف مکمل روی رو شروع کنید، چون دریافت بیش‌ازحد روی می‌تونه در جذب سایر عناصر کمیاب اختلال ایجاد کنه.
بیوتین چطور؟
بیوتین یا همان ویتامین B7، اغلب به‌عنوان ویتامین مو به بازار عرضه میشه. با این حال، کمبود واقعی بیوتین نادر است و مصرف مکمل آن عمدتاً زمانی مفید است که کمبود آن واقعاً تشخیص داده شده باشه. اگر رژیم غذایی متنوعی دارید، بعید است که کمبود بیوتین علت ریزش موی شما باشد. همچنین مکمل‌های بیوتین می‌تونند نتایج برخی آزمایش‌های رو نادرست بکنند، بنابراین بهتره مصرف آن‌ها را به پزشک خود اطلاع بدید.
چه زمانی کمبود ویتامین علت ریزش مو است و چه زمانی نیست؟
به‌خاطر داشته باشید که تمام موارد ریزش مو ناشی از کمبود ویتامین یا مواد معدنی نیست. شایع‌ترین نوع ریزش مو، نوع ارثی یا آندروژنیک است که با مصرف ویتامین درمان نمیشه. ریزش موی پس از استرس، بیماری یا زایمان، و همچنین بیماری ریزش موی سکه‌ای نیز از دیگر علل احتمالی هستند. به همین دلیل، جبران کمبود ویتامین تنها زمانی مؤثره که ریزش مو واقعاً ناشی از کمبود ویتامین ها باشه.
بنابراین، بهتره از حدس زدن علت یا مصرف خودسرانه و بی‌رویه انواع مکمل‌ها پرهیز کنید. ایمن‌ترین روش اینه که با انجام آزمایش خون، احتمال وجود کمبود را بررسی کرده و در صورت نیاز، طبق نظر پزشک آن را برطرف کنید.
آیا تونیک های تقویت کننده موثر هستند؟
پیاز و فولیکول مو برای فعالیت طبیعی و ادامه چرخه رشد به اکسیژن و مواد مغذی نیاز دارند. طبق منابع پزشکی، شبکه مویرگی اطراف فولیکول وظیفه رساندن اکسیژن و مواد مغذی به سلول‌های فعال پیاز مو را بر عهده دارد، به همین دلیل وضعیت تغذیه‌ای بدن و سلامت پوست سر در حفظ رشد طبیعی مو اهمیت داره.
در کنار تغذیه مناسب، تونیک‌های تقویت‌کننده می‌تونن به‌عنوان بخشی از روتین مراقبت از پوست سر و مو مورد استفاده قرار بگیرن، البته میزان اثرگذاری آن‌ها به ترکیبات محصول و علت اصلی ریزش مو بستگی دارد و نباید تونیک را درمان قطعی همه انواع ریزش مو بدونید. یکی از محصولاتی که با هدف مراقبت و تقویت ریشه مو عرضه شده، تونیک تقویت‌کننده مو هیرفرند است. این محصول حاوی مجموعه‌ای از عصاره‌های گیاهیه و می‌تونه از آن در روتین مراقبت از مو با هدف کمک به تغذیه و تقویت فولیکول‌ها استفاده کرد.
علت ریزش مو در زنان بالای 40 سال چیست؟
ریزش مو در زنان بالای ۴۰ سال معمولاً تنها به کمبود یک ویتامین نیست و نتیجه مجموعه‌ای از تغییرات هورمونی، زمینه ژنتیکی، کمبودهای تغذیه‌ای، اختلالات تیروئید و تغییر در چرخه رشد مو هست. طبق آکادمی پوست آمریکا، ریزش موی الگوی زنانه شایع‌ترین نوع ریزش مو در زنان است و در بسیاری از افراد از میانسالی، یعنی دهه‌های ۴۰، ۵۰ یا ۶۰ زندگی، بروز میکنه. این نوع ریزش معمولاً به‌صورت کاهش تدریجی تراکم مو و بازتر شدن فرق سر دیده میشه و عوامل ژنتیکی در ایجاد آن نقش مهمی دارن.
یکی از تغییرات مهم بعد از ۴۰ سالگی، ورود تدریجی برخی زنان به دوران پیش‌یائسگی و یائسگی است. مقالات علمی، توضیح میدن که نوسانات هورمونی می‌تونن حتی سال‌ها پیش از یائسگی آغاز بشن. کاهش تولید استروژن و تغییر نسبت هورمون‌های آندروژنی می‌تونن مستقیماً بر فولیکول مو اثر بذارن و با کاهش قطر ساقه مو، کاهش تراکم و تغییر چرخه رشد مو همراه باشن. یک مقاله همچنین تاکید میکنه که ریزش موی الگوی زنانه در زنان پس از یائسگی بیشتر دیده میشه.